1-مسیر اصفهان به فلاورجان:
در امتداد بزرگراه ذوب آهن که شامل مسیر اصلی و فرعی می باشد . در امتداد مسیر اصلی به ترتیب روستاهای حسین آباد وجولرستان،کرسگان و موسیان و شهر کلیشاد و سودرجان . شهر فلاورجان واقع اند ودر مسیر فرعی شهر ابریشم قرار گرفته است.
2-مسیر فلاورجان به ایمانشهر:
در امتداد بزرگراه ذوب آهن که شامل مسیر اصلی و سه مسیر فرعی است. در مسیر اصلی پس از شهر فلاورجان و گارماسه به روستاهای محمدیه، جیلاب،زفره،خیرآباد، کارویه،قلعه میر،بندارت،دارافشان و اسفهران و محدوده ی شهر ایمانشهر و در انتها به فولاد شهر و شهرستان لنجان منتهی می شود. اولین مسیر فرعی قبل از روستای زفره از بزرگراه ذوب آهن به سمت شرق به تر تیب شامل روستاهای درچه عابد – حاجی آباد، لارگان، بجگرد و فیلرگان می شود. دومین مسیر فرعی بعد از زفره از بزرگراه ذوب آهن به سمت شرق شامل روستاهای مهرانجان اتراک و مهرانجان ارامنه،کاویان، سهرو فیروزان، طاد، و نهر، گلگون می باشد . سومین مسیر فرعی، قبل از پل هوایی از بزرگراه ذوب آهن در سمت شرق به ایمانشهر و شهرک صنعتی و بعد از پل هوایی از بزرگراه ذوب آهن در سمت شرق به ایمانشهر و شهرک صنعتی و بعد از پل هوایی در سمت غرب مینا دشت قرار دارد که مجموعه آنها ایمانشهر را تشکیل می دهند . در این مسیر دارای جاذبه های تاریخی، مذهبی،اقتصادی و طبیعی به چشم می خورد.
3-مسیر فلاورجان-شرودان
مسیر منفرد فلاورجان به روستای شرودان و کوروچ که از سمت جنوب غربی شهر فلاورجان قابل دسترسی است. وجود دانشگاه آزاد اسلامی واحد فلاورجان و جاذبه های طبیعی مذهبی و اقتصادی از ویژگیهای این مسیر است.
4-مسیر فلاورجان- قهدریجان
در این مسیر به ترتیب روستاهای کافشان،دشتچی،جوجیل و شهر قهدریجان قرار گرفته اند که در حد فاصل روستای جوجیل و شهر قهدریجان به سمت شمال مسیر به محله شرکت گاز،روستای زازران و روستای جلال آباد منتهی می شود. در این مسیر جاذبه های مذهبی،فرهنگی،اقتصادی و طبیعی وجود دارد.
5-مسیر فلاورجان- شهر درچه
در امتداد این مسیر روستاهای ریاخون، هویه فرار گرفته اند و در انتها به شهر درچه در محدوده شهرستان خمینی شهر منتهی می شود. در این مسیر جاذبه های طبیعی و اقتصادی وجود دارد.
6-مسیر شهر کلیشاد و سودرجان به چهارراه آب نیل
در این مسیر شهر جدید بهاران که محدوده های شهری باغکومه- سهلوان، اجگرد،حبیب آباد و آب نیل را به یکدیگر متصل می کند. در این مسیر بویژه در اجگرد جاذبه های طبیعی،مذهبی،تاریخی و اقتصادی بسیاری به چشم می خورد.
7-مسیر چهارراه آب نیل – شهر پیر بکران
در امتداد این مسیر روستای سیاه افشار شهر پیر بکران که شامل محدوده های شهری پیر بکران، فرتخون، پاوا،جوچی و کرا فشان می شود که در ادامه به روستای دارگان و به روستاهای محدوده شهرستان مبارکه منتهی میشود.در این مسیر جاذبه های تاریخی،مذهبی،طبیعی و اقتصادی وجود دارد.
8-مسیر سمت شرق چهارراه آب نیل
این مسیر به قسمت فرعی تقسیم می شود. اولی پس از عبور از زیر گذر راه آهن از محدوده شرکت معدنی باما روستاهای چهاربرج ،قلعه سرخ و وزیرآباد به شرکت پلی اکریل در محدوده شهرستان مبارکه منتهی می شود. دومین مسیر پس از چهارراه آب نیل و عبور از زیر گذر راه آهن به روستاهای علی شاهدان، خوانسارک،علی آباد،مهرگان،تمندگان،صادق آباد، رحیم آباد، سمسان، دارافشان،بلارنگان وکلیسان منتهی مس شود. در این مسیر جاذبه تاریخی،اقتصادی بویژه زراعی طبیعی ومذهبی وجود دارد.
شهر فلاورجان(مرکز شهرستان)
موقعیت جغرافیایی
این شهر با مساحت تقریبی 5/13 کیلومتر مربع با طول32 (درجه) و 32 (دقیقه) شرقی و عرض51 (درجه) و 30(دقیقه) شمالی در دشتی واقع شده که از شرق و شمال شرقی آن زاینده رود می گذرد. ارتفاع تقریبی آن 1600متر و ارتفاع آن از شمال به جنوب زیاد می شود. اتوبان ذوب آهن از جنوب وشرق آن گذشته و روستاهای خیرآباد و شرودان در جنوب آن را احاطه کرده است. از شمال به اراضی روستاهای کافشان و ریاخون و در عرب به اراضی روستای جوجیل و از چنوب شرقی به شهر کلیشاد و سودرجان محدود میشود. امروزه با گارماسه که در جنوب آن قرار دارد یک مجموعه شهری به شمار میآید.
منبع مهم آب سطحی آن زاینده رود است که از بخش شرقی شهر می گذرد و منظره زیبایی از بیشه ها ، در اطراف خود پدید آورده است.
از نظر موقعیت ارتباطی جاده های اصفهان- ذوب آهن از جنوب آن – جاده ارتباطی فلاورجان به درچه و خمینی شهر در شرق و جاده ارتباطی فلاورجان به قهدریجان و نجف آباد در غرب آن قرار دارد. از داخل شهر به روستاهای ریاخون–قلعه موسیان- هویه – کافشان جوجیل ودشتچی از طریق جاده آسفالته می توان ارتباط برقرار کرد.
معرفی جاذبه های شهر فلاورجان
جاذبه های طبیعی
1-در سراسر رودخانه زاینده رود در ضلع جنوب شرقی و شرق شهر بیشه زارهای زیبا که هنوز تخریب نشده و مناظر سرسبز دیگری مانند پارک های تفریحی با امکاناتی مانند وسایل بازی – محل استقرار بازدید کنندگان – کافه –آب نمای زیبا وجود دارد.
2-وجود صحاری و زمینهای زراعی زیبا و مزارع برنج در ضلع جنوبی شهر در جاده ای که فلاورجان را به روستای شرودان متصل می کند خود نمایی می نماید و دانشگاه آزاد فلاورجان در همین اراضی واقع شده است.
جاذبه های تاریخی:
1- پل قدیم ورگان یا ورجان با طول 140 متر و عرض 20/7 متر (که ابتدا 5متر بوده واز سال 1342هجری شمسی به بعد تعریض یافته) با 18 دهنه که 8 بخش آن بزرگ و 7 دهنه میانی قدیمی تر است.
در زیر هم کتیبه ای از سنگ مرمر بر دیواره نصب شده که حکایت از ساخت آن در سال 1199ه.ق دارد. (در دوره صفویه نواحی غربی زاینده رود نسبت به نواحی شرقی آبادانی است) امروزه به منظور حفظ آن عبور ومرور وسایل سنگین و ماشینهای بزرگ صورت نمی پذیرد ویک طرق پل برای ورود وسایل نقلیه سبک به شهرفلاورجان باز می باشد.
قسمتی از شهر فلاورجان در قسمت شرقی وبخش اعظم شهر در غرب پل قرار گرفته است.
2-پل جدید در قسمت منتهی الیه شمال شرقی شهر به طول140 متر و عرض 15 متر با 21 پایه بتونی و 7 دهنه که رفت و آمد وسایل نقلیه سبک و سنگین به روی آن صورت میپذیرد که در اطراف آن پارک تفریحی فلاورجان- مراکز اداری و آموزشی جلوه گر می باشد.
3-بافت قدیمی و معماری سنتی با خانه های U (دوری) و L شکل به سبک طاق چشمه ای و دالان و بالاخانه و اطاقهای تودر تو با طاقچه بلند و صندوق خانه و آشپزخانه (مطبخ) در کنار حیاط هنوز باقی است.(جنب مسجد جامع شهر در خیابان امام خمینی).
4-گورستان قدیمی در محل گلستان شهدای فعلی در تقاطع خیابان امام به بقیع که پس از تسطیح و تعریض خیابان بخش وسیعی از آن نابود شده اما هنوز چند گور بسیار قدیمی (با قدمت نزدیک به 2قرن پیش)در بخش غربی گورستان خود نمایی می کند.
جاذبه های مذهبی:
1-مسجد جامع قدیمی شهر با وجود شبستان بزرگ و محراب وبا معماری خاص بدون گنبد در دو بخش با دو محراب قدیم و جدید خودنمایی می کند.
2-ساخت مصلای بزرگ در شهرستان فلاورجان در ضلع جنوبی شهر در حاشیه زاینده رود در حال اتمام است.
3-امام زاده و زیارتگاه مهم با دو سنگ قبر:
الف:محمد بن شریف الدین فلاورجانی پدر فاضل هندی که زادگاه او فلاورجان و متوفی 1098 ه. ق است(معروف به مولانا تاجا)
ب:مقبره زید بن حسن بن علی بی ابی طالب(برادر ایشان در شرودان مدفون است)
جاذبه های اقتصادی
1- وجود بزرگترین مرکز تجاری شهرستان اعم از پاساژهای متعدد- بازارها و بازارچه ها و انواع مغازه ها – مراکز اداری او خدماتی قلیل توجه است.
2- تعداد کارگاههای متعدد صنایع سبک وسنگین و تعمیرگاهها از جاذبه های آی است.
3- تنها بیمارستان بزرگ شهرستان در جنوب شرقی شهر جنب ترمینال بزرگ مسافربری قرار دارد.
4- وجود تنها کارگاه تنورسازی در شهرستان(ماده اصلی آن خاک رس است که از منطقه تهیه و برای مصارف در رستورانها و نانوایی ها و خانه ها جهت پخت نان مورد استفاده قرار می گیرد)که محل آن در خیابان شریعتی است.
5- از جاذبه های علمی آن وجود دانشگاه آزاد اسلامی فلاورجان است که در سال 1369 راه اندازی شد.رشته های مورد تدریس در آن _دینی و عربی –مامایی_ علوم تجربی –کامپیوتر در مقاطع کاردانی و رشته های زبان و ادبیات عرب- زیست شناسی عمومی- میکروبیولوژی- بیوشیمی وزیست شناسی سلولی ملکولی و پرستاری در مقطع کارشناسی است.این دانشگاه برخلاف اکثر دانشگاههای کشور متاسفانه تنها دارای پذیرش زنان است و جایگاهی برای آقایان ندارد.
6- از دیگر جاذبه های علمی آن می توان به مرکز تحقیقات معلمان فلاورجان با امکاناتی مانند آزمایشگاههای متعدد و و سایل سمعی و بصری و کتابخانه و سالن مطالعه و سالن برگزاری نمایشگاههای علمی منطقه اشاره کرد.
وجه تسمیه و تاریخچه شهر فلاورجان:
آخرین دهی بوده که درقسمت لنجان قرار داشته و به معنی دورترین نقطه از لنجان (اگر خان لنجان را مرکز قرار دهیم )در سفرنامه ناصرخسرو فقط به خان لنجان (لنجان فعلی)اشاره شده است در حوالی فلاورجان فعلی قریه ای به نام برزان بوده که از طریق مادی کوپان مشروب می شده است . بعدها به واسطه پلی که به روی رودخانه زاینده رود زده شده آن را پل می خواندند و در قدیم برای شهرهای ایران پسوندگان می آمده است و پل ورگان و بعدها به ورجان و نهایتا به فلاورجان تغییر نام یافته است.(تقریبا ایجاد آی را از بدو ورود مسلمانان می دانند قدمت تاریخی آن از دوره صفویه قطعا مسجل است) اکثر مراکز جمعیتی کنار رود زاینده رود مربوط به دوره ساسانی است. در وجه تسمیه گارماسه که در سالهای اخیر به این شهر الحاق یافته ، کار به معنای کشت و زرع+ماسه گفته اند به دلیل نیاز کاری در منطقه اهالی از معادن به این جا ماسه می آورده اند. کشاورزان آن هنوز هنگام حفاری به سنگ قبر و تنور و اشیا قدیمی برخورد می کنند، گویند افراد با گاری ماسه ها و خاکها را جابه جا می کردند به همین دلیل گارماسه نام گرفته است.
چهره های شاخص و مشاهیر علمی و هنری شهرستان فلاورجان:
1-تاج الدین حسن فلاورجانی از آثار آن می توان به: بحر مواج در تفسیر قرآن به فارسی،رساله در زوجتی عثمان و شرح پر کافیه اشاره کرد.
2-فاضل هندی: بهاءالدین محمد بن تاج الدین حسن بن محمد اصفهانی معروف به فاضل هندی که آثار ذیل از اوست:
کشف الثام عن قواعدالاحکام در فقه
کتاب المناهح السویه فی شرح الروضه الهیه
شرح قصیده سید حمیری
تلخیص کتاب شفا بوعلی سینا
تفسیر قرآن
کلید بهشت در اصول دین
3- دکتر سید جعفر سجادی گارماسه ای
4-آیت الله صفر علی شریعت
از افتخارات مباهات شهرستان نیز آمار تعداد شهداء 1250 نفر و 50 نفر جاویدالاثر و آزادگان200نفر و جنبازان2244 نفر و رزمندگان شهرستان8500 نفر می باشد.
شهر قهدریجان
موقعیت جغرافیایی شهر قهدریجان
شهر قهدریجان در 32 درجه و 30 دقیقه عرض شمالی و 51درجه و30 دقیقه شرقی در دشت همواری در غرب شهرستان فلاورجان قرار دارد. ارتفاع شهر از 1608 متر در اراضی غربی تا 1619 متر در اراضی شرقی متغیر است.
این شهر از شمال به اراضی زراعی منتهی به کرسنگ ، ازغرب به اراضی منتهی به دشت نجف آباد، از جنوب به اراضی منتهی به فولادشهر و از شرق به اراضی منتهی به روستاهای جوجیل ودشتچی و شهر فلاورجان قراردارد.
بر اساس تقسیمات کشوری قهدریجان یکی از نقاط شهری ،شهرستان فلاورجان است که فاصله آن تا فلاورجان 5کیلومتر و تا اصفهان 24 کیلومتر می باشد.
مهمترین راه دسترسی جاده قهدریجان – فلاورجان به طول 5کیلومتر و قهدریجان- زازران به طول 5کیلومتر و قهدریجان –فولاد شهر به طول 18 کیلومتر آسفالته می باشد.
معرفی جاذبه های شهر قهدریجان
جاذبه های طبیعی:
1-ابتدای ورودی شهرقهدریجان با مزارع در سمت جاده شروع می شود و این مزارع و باغات دور تا دور شهر را فرا گرفته و چشم انداز زیبایی را ایجاد نموده است که مردم شهر و شهرهای اطراف ایام تعطیل را در این فضاهای سبز می گذرانند.
2-پارک شهرداری – پارک کوچک محله سفلی – باغات معتمدی(باغات حسن آباد)که توسط حاج حسن مرادی حدود 60سال پیش احداث شده از دیگر جاذبه های شهر به شمار می رود.
جاذبه های تاریخی:
1- برج کبوتر
از برج های ساخته شده در منطقه فقط دو برج باقی مانده که سبک معماری آن استوانه ای است و بیش از 50 سال قدمت دارند.
2- خانه های قدیمی شهر قهدریجان
از خانه های قدیمی شهر قهدریجان تعدادی باقی مانده که در بعضی از آنها هنوز ساکن هستند و بعضی تخلیه شده در حال خراب شدن می باشد. از مهمترین و زیباترین خانه های قدیمی شهر می توان خانه حشمت که در خیابان مطهری ،کوچه مسجد بزرگ قرار دارد، را نام برد.
سابقه تاریخی این بنا به 130 سال قبل می رسد .
جاذبه های مذهبی
1-امامزاده سید محمد که در صحرای زارچان مدفون است سید محمد نوه امام موسی بن جعفر می باشد.
2-سیده نساء آقابیگم خانم از نوادگان موسی بن جعفر است.
3-دوازده امام
مکانی است در صحرای محله سفلی که مردم معتقدند که دوازده امام در این مکان تجمع کرده اند. در داخل حرم آن یک ضریح وجود دارد که ظاهرا امامزاده ای در آن مدفون است.
4-قدمگاه یا قلندر گاه
در رابطه با این مکان که در محله علیا واقع است دو نظر وجود دارد. عده ای معتقدند که حضرت رضا(علیه السلام)در این مکان توقف داشته است و عده ای دیگر می گویند که شخصی به نام قلندر اسماعیل که ازپسران و مرشدان بزرگ در طریقت و شریعت و از اهل تصوف بوده، به همراه پیروان خود در این مکان جمع می شدند وذکر اهل بیت می گفتند . چند سنگ نوشته در آن بوده که بر روی یکی از آنها نام قلندر اسماعیل نوشته شده که البته چند ماهی است که این سنگها مفقود شده است. این مکان طبق گفته افراد محلی 700 سال قدمت دارد.
5-مقبره انوش پیامبر
انوش نوه حضرت آدم یعنی انوش بن شیث بن آدم که در صحرای فهران مدفون است. پس از تخریب قلعه،بقعه آن حضرت مدت ها وجود داشته ولی بعدا تخریب می شود. در حال حاضر توسط فردی خیَر،بقعه در دست ساخت است.در همین صحرا تعدادی سنگ قبرهای قدیمی نیز موجود است.
6-مساجد بزرگ محله سفلی که قدمت آن (بر طبق اقوال محلی) به بیش از 200سال می رسد .
7-مسجد مرحوم آقا سید حسن موسوی قهدریجانی
مساحت زمین مسجد حدود 1100 متر مربع است و ساختمان آن در سه زمان ساخته شده که اولین (شبستان) زیرزمین کنونی با سر در مسجد و سر در مسجد و وضو خانه است.
8-مسجد بهشتی
طبق گفته ی بزرگان محل قدمت مسجد به 200سال قبل بر می گردد.
مرکز تحقیقات شهید فروزه که زیر نظر جهاد کشاورزی می باشد از جاذبه های علمی می باشد.
شهر ابریشم
موقعیت جغرافیایی شهر ابریشم
این مجموعه که شامل سه بخش یزد آباد، حسن آباد و ابریشم است با مساحت تقریبی 207 هکتار در جنوب پل زندان به روی دشت آبرفتی زاینده رود قرار گرفته است وارتفاعاتی آی را محصور ساخته است.
ارتفاعات شاه کوه در جنوب شرقی با بیش از 2400 متر و کوه سفید و دره خان و خرمنی و ایران کوه در شرق و شغالو با بیش از 1957 متر در جنوب غربی آن و همچنین کوه تخت با بیش از 1954 متر در شمال شرقی آن قرار دارد(ما بین ایرانکوه و شغالو گردنه آب نیل قرار دارد). ارتفاع منطقه شرق نیز به پیر بکران و مبارکه متصل می شود. بوسیله جاده ی آسفالته ی درجه1 و 2 به پیر بکران و مبارکه متصل می شود. شرق منطقه عمدتا مرتفع و غیر زراعی است.
معرفی جاذبه های شهر ابریشم
جاذبه های طبیعی
1-باغهای بزرگ (بادام –گیلاس و انگور)و صحاری و دشتهای سرسبز آن منطقه شهرت بسیاری در سطح استان اصفهان را داراست.
2-در کل شهرستان فلاورجان این منطقه قطب مهم تولید گیاهان گلخانه ایی زراعی (خیار درختی و صیفی جات)است.
3-ارتفاعات متعدد با شیب مناسب زمینه مناسب برای ورزش کوه نوردی را فراهم نموده است.
4-اردوگاه شهید بهشتی با کلیه امکانات تفریحی مورد استفاده دانش آموزان استان اصفهان و سایر استانها است.
5-وجود پارک بازی جدیدالاحداث جنب ساختمان شهرداری و طرح ایجاد فضای سبز بزرگ در زمینهای محدوده کارخانه سیمان اصفهان(زمینهای همدانیان)با امکانات متعدد برای استفاده عموم قابل توجه است.
جاذبه مذهبی و تاریخی
1-گلستان شهدای یزد آباد با سنگ قبر 90 شهید و تعداد زیادی سنگ قبر های قدیمی مربوط به 100 سال گذشته هنوز در این مکان باقی مانده است.
جاذبه های اقتصادی و صنعتی
1- صنایع منطقه در جذب نیروی کار جوانان و متخصصین بسیار حائز اهمیت است مانند کارخانه ایرانیت(تولید ورق چین دار و لوله ساختمانی )و کارخانه سیمان(تولید انواع سیمان) و شرکت دارکار (تولید لوله های ساختمانی).
2- وجود مرغ داری و گاو داری- موزائیک سازی شرکت تهیه گیاهان دارویی- برنج کوبی پمپ بنزین قابل ذکر است.
شهر کلیشاد و سودرجان
موقعیت جغرافیایی شهر کلیشاد وسودرجان
این شهر با ارتفاع 1600متر در جنوب شرقی شهر فلاورجان قرار دارد. اتوبان اصفهان به فولادشهر از شمال آن می گذرد و را افجد در جنوب شرقی وآغچه بدی در جنوب غربی یک منطقه شهری را تشکیل میدهند. مساحت تقریبی آن2/10 کیلومتر مربع است. شهر فلاورجان و زاینده رود در غرب و شمال غرب آن قرار دارد.
معرفی جاذبه های کلیشاد و سودرجان
جاذبه های طبیعی
1-چشم انداز زاینده رود با بیشه ها در غرب و ارتفاعات در جنوب و صحاری و زمینهای زراعی در شرق و جنوب شرقی آن مناظر زیبایی را برای گذران اوقات فراغت و کوهنوردی پدید آورده است.
2-پارک تفریحی کلیشاد با امکانات بازی برای کودکان از مناطق زیبای این شهر است.
3-محلی به نام دره در ارتفاعات جنوب شرقی آن که دنباله کوههای شاه کوه و صفه است مورد تقدس اهالی می باشد.
4-گلخانه های پرورش گلهای زینتی سودرجان از دیگر جاذبه های ا ین شهر می باشد.
جاذبه های تاریخی
1-وجود 4برج کبوتر خانه در آغچه بدی با دو سبک معماری استواانه ای و چند چشمه ای و 3 برج در افجد با سبک معماری استوانه ای که به صورت پراکنده در مزارع واقع شده و یک برج در سودرجان قابل توجه است اما آثاری از کبوتر در آن دیده نمی شود.
خانه های قدیمی
خانه های قدیمی با معماری سنتی در افجد با سبک معماری طاق چشمه ای به صورت دوری (uشکل) با بالاخانه در محله قدیمی واقع شده است.
2-خانه قدیمی در کلیشاد جنب مسجد جامع که امروزه نیمه مخروبه است (مربوط ب 100 سال پیش)-خانه ارباب نصرالله با 3 اطاق نه دری و پنج دری و سه دری و یک زمین قدیمی با باغ بزرگ و حوضی زیبا که بنای آن مربوط به 150 سال قبل است.-منزل حاج حسن هدایت با سه اطاق تو در تو ویک سر سرای بزرگ و حوضی قدیمی که مربوط به سال 1340ه. ق است. گچ بری های زیبای رنگی مربوط به 1360ه . ق در آن دیده می شود.
3-حمام قدیمی در محله معروف ارباب کلیشاد با دو بخش که در قسمت اول 9 طاق (قسمت رخت کن) و بخش دوم هشت طاق (محل شستشو) که ما بین این دو قسمت دوش های جدید نصب شده است و قدمت این بنا بر طبق سنگ نبشته ای موجود به سال 1366 ه.ق می رسد.
4-سقاخانه ایی قدیمی محله ارباب که اهالی طبق عادت قدیمی به زیارت و روشن کردن شمع جهت نذورات خود می پردازند.
5-حمام قدیمی افجد با دو بخش رخت کن و محل شستشو که هنوز دایر است.
جاذبه های مذهبی
1-مسجد جامع بزرگ کلیشاد که قدمت آن به 150 سال قبل باز می گردد شبستان آن صورت نیمه مخروبه هنوز باقی مانده است. در جوار آن ساختمان جدیدی برای برگزاری نماز ایجاد شده است.
2- مسجد قدیمی افجد با شبستان زیبا و نهر آب و درخت تنومند که در حیاط مسجد قرار دارد.
3-امام زاده سید ابراهیم (منسوب به موسی بن جعفر) که در شرق کلیشاد قرار دارد و تکه ای از سنگ نبشته قدیمی در آن باقی مانده است.
4-تکیه بابا عبدالله (پیر قدیمی) که در محل گلستان شهدای کلیشاد در بخش شمالی شهر قرار دارد و سنگ نبشته قدیمی آن هنوز باقی امت.
5- تکیه شاه جرا یا شاه چراه در سودرجان که قدمت بعضی از سنگ قبرهای باقی مانده در آن به 80 سال قبل باز می گردد.
شهر ایمان شهر (اشترجان و مینا دشت)
موقعیت جغرافیای
در 30کیلومتری جنوب غربی اصفهان و 15 کیلو متری شهر فلاورجان با مساحت 5/86 کیلومتر مربع با مرکزیت ایمان شهر واقع شده است.از شمال آن آزاد راه اصفهان- فولاد شهر و در جنوب آن ارتفاعات اشترچان با 2200 متر ارتفاع فرار دارد که دنباله آن به ارتفاعات قلعه بزی منتهی می شود.( بین خطوط ارتفاعی 1600تا 1900 متری قرار گرفته است). در جنوب آن منطقه صنعتی ایمان شهر (شهرک صنعتی ) با حدود 120 واحد صنعتی فرار دارد. زاینده رود از سمت چپ منطقه عبور می کند. در تقسیم بندی شیخ بهائی بزرگترین سهم را منطقه اشترجان با 6 سهم و نیم از کل مسیر زاینده رود را دارا بوده است. این شهر از الحاق دو بخش تشکیل شده است و مینا دشت در بخش غربی بر روی دشت مسطحی با شیب ملایمی از جنوب به شمال کشیده شده است(در کنار پل سیمان در آزادراه و اتوبان اصفهان فولاد شهر )و ایمان شهر با شیبی در حدود 5/2 درصد که از جنوب به شمال و غرب به شرق از ارتفاع آن کم می شود.
معرفی جاذبه ها
جاذبه های طبیعی
1-ارتفاعات اطراف شهر مانند کوه اشترجان که مشرف به منطقه صنعتی اشترجان است با وجود چشمه های لعلکی و همچنین وجود گیاهان مرتعی و داروئی و کمیاب (مانند زیره سیاه) و جنگل های مصنوعی زمینه مناسبی را برای گذران اوقات فراغت و ورزش کوهنوردی و مطالعه گونه های گیاهی را امکانپذیر می سازد.
2- وجود صحاری و زمینهای زراعی مجاور اتوبان اصفهان و ذوب آهن مناظر زیبای طبیعی را فراهم ساخته است.
جاذبه های تاریخی
1-برجهای کبوتر خانه باقی مانده در شهر (غیرفعال)به دو سبک خمره ایی (گرد) و چند چشمه ای با ارتفاع زیاد که تا سال 1382تعداد4 بنای آن باقی مانده است.
2-حمام نیمه مخروبه قدیمی با حوضی بزرگ به جای مانده در کنار مزار رابعه خاتون که دلالت بر قدیمی بودن این قسمت از شهر است.
3-وجود سنگ نبشته ای قدیمی که بر روی آن اسم ائمه آورده شده در یکی از خیابانهای ایمان شهر قابل توجه است که قدمت و محل اولیه آن مشخص نیست.
جاذبه مذهبی
1-مسجد جامع اشترجان :نام آن به صاحب مغفوراله ولد محمد بن علی اشترجانی بوده که اساس آن سلجوقی و در 716قمری ساخته شده است. مساحت تقریبی 1500متر مربع (50*30) دو درب ورودی یکی در جنوب شرقی و دیگری در شمال آن است.
2-امام زاده ربیعه خاتون یا رابعه خاتون با محراب گچبری اعلا(سال708 هجری قمری)که به تهران انتقا ل یافته اس تکه امضای شخصی به نام مسعود کرمانی در آن موجود است.
3- امامزاده های حمزه وقاسم در محل گورستان شهر (حمزه پسر موسی بن کاظم و قاسم پسر حمزه است)طبق نوشته آن بنا مربوط به 250 ه . ق است.
4-همچنین حسینیه ی بزرگی در مرکز شهر جهت مراسم خاص مذهبی وجود دارد.
جاذبه های صنعتی
1-منطقه صنعتی اشترجان در جنوب شهر با حدود 130 واحد فعال صنعتی(مجموعا 250 واحد در این شهرک وجود دارد)که خود قطب مهمی برای جذب جمعیت جهت اشتغال یابی می باشد.
2-وجود انواع کارگاههای موزائیک سازی- تعمیرات ماشین آلات سبک و سنگین از جاذبه های دیگر شهر است.
دهستان ابریشم
(مجموعه روستاهای کرسگان- موسیان –جو لرستان-حسین آباد)
موقعیت جغرافیایی
این مجموعه روستاها در شرق شهر فلاورجان که زاینده رود از شمال آن می گذرد و ارتفاعات با ویژگیهای زیر آن را احاطه کرده است. کوه دره خان با بیش از 1900متر ارتفاع و خرمنی با بیش از 1800متر در شرق و اتوبان اصفهان به فولاد شهر در جنوب آن واقع شده است. از شرق به غرب از جنوب به شمال ارتفاع آن کم می شود.
عریض برین قسمت زاینده رود در طی طول مسیر آن در روستای مو سیان با پهنای 800متر فرار دارد.
معرفی جاذبه ها
جاذبه های طبیعی
1- چشم انداز زیبای زاینده رود و بیشه ها و قروقها در بخش شمالی آن قرار دارد.
2-0باغهای مو سیان و مزارع و صحاری بزرگ که در منطقه از شهرت خاصی برخوردار است. بخصوص برنج آن شهرت زیادی دارد.
3-یکی از مناطق پر تراکم گلخانه های زینتی فلاورجان در اراضی شمالی آن واقع شده است.
جاذبه های مذهبی و تاریخی
1-مسجد جامع قدیمی کر سگان که از قدمت آن اطلاع چندانی در دست نمی باشد.
2-امامزاده شمس الدین با قدمت 700سال که قبلا به آن زید بن حسن می گفتند ودر محل گلستان شهدای کرسگان در جنوب اتوبان قرار دارد.
سنگ قبر های قدیمی در جوار این مزار متبرّک مربوط به 1054و1075و 1120ه.ق و 1307و1316ه.ش خود مدعای قدمت سکونت در منطقه است.
جاذبه های صنعتی